बाँके, जेठ ७ गते ।
दन्त चिकित्सक डा. प्रतीक श्रेष्ठले पछिल्लो समय युवावर्गमा बुद्धिबंगारा अड्किने समस्या बढ्दो रूपमा देखिन थालेको बताएका छन्। उनका अनुसार मुखको सबैभन्दा पछाडि आउने अन्तिम दाँतलाई बुद्धिबंगारा अर्थात् “थर्ड मोलार” भनिन्छ। बङ्गारामा पर्याप्त ठाउँ नहुँदा उक्त दाँत गिजा वा हड्डीभित्र पूर्ण वा आंशिक रूपमा अड्किने अवस्थालाई “इम्प्याक्टेड थर्ड मोलार” भनिने उनले जानकारी दिए।
उनका अनुसार बुद्धिबंगारा प्रायः सिधा नआएर तेर्सो, ढल्किएको वा गिजाले थिचिएको अवस्थामा रहने गर्छ। मानव विकासक्रमसँगै मानिसको बङ्गाराको आकार क्रमशः सानो हुँदै जानु तथा आधुनिक खानपानको प्रभावका कारण यस्तो समस्या बढ्दै गएको उनले बताए।
“पहिले मानिसहरूले कडा र कसिलो खानेकुरा खाने भएकाले बङ्गाराको राम्रो विकास हुन्थ्यो। अहिले नरम तथा जंक फूडको प्रयोग बढेकाले बङ्गाराको पर्याप्त विकास हुन सकेको छैन,” उनले भने।
डा. श्रेष्ठका अनुसार अड्किएको बुद्धिबंगाराका कारण बङ्गाराको कुनातिर तथा कानमुनि दुख्ने, गाला सुन्निने, मुख राम्रोसँग खोल्न कठिन हुने, गिजामा संक्रमण हुने तथा मुख गनाउने जस्ता समस्या देखिने गर्छन्। कतिपय अवस्थामा तेर्सो परेको बुद्धिबंगाराले अगाडिको स्वस्थ दाँतमा समेत असर पुर्याएर कीरा लाग्ने वा जरामा क्षति पुग्ने जोखिम रहने उनले बताए।
उपचार प्रक्रियाबारे जानकारी दिँदै उनले सुरुमा OPG नामक विशेष दन्त एक्स–रेमार्फत दाँतको अवस्था, दिशा तथा नसासँगको दूरी परीक्षण गरिने बताए। संक्रमण वा अत्यधिक सुन्निने अवस्था भएमा पहिले औषधिमार्फत संक्रमण नियन्त्रण गरिने र त्यसपछि आवश्यक परे सानो शल्यक्रियामार्फत अड्किएको दाँत निकालिने उनको भनाइ छ।
“बुद्धिबंगारा निकाल्ने प्रक्रिया सामान्य र सुरक्षित मानिन्छ। लोकल एनेस्थेसिया दिइने भएकाले दाँत निकाल्दा दुखाइ हुँदैन,” उनले भने, “अपरेसनपछि एक–दुई दिन सामान्य सुन्निने र हल्का दुखाइ हुन सक्छ, जुन औषधिबाट नियन्त्रण गर्न सकिन्छ।”
समयमै उपचार नगरे अड्किएको बुद्धिबंगाराले अन्य स्वस्थ दाँतमा समेत असर पुर्याउन सक्ने भएकाले १८ वर्ष पुगेपछि कम्तीमा एकपटक OPG एक्स–रे गरेर बुद्धिबंगाराको अवस्था परीक्षण गराउन उनले सबैलाई आग्रह गरेका छन्।
Discussion about this post