बाँके, भदौ २५ गते ।
बाँकेको डुडुवा र राप्तीसोनारी गाउँपालिकाको सीमामा पर्ने सिधनियाघाटस्थित राप्ती नदीमा निर्माणाधीन पुललाई १ हजार १४० मिटर लामो बनाउन स्थानीयले माग गरेका छन्।
अहिले त्यहाँ ७०० मिटर लामो र ११ मिटर चौडा पुल निर्माण भइरहेको छ। स्थानीयले भने पुलले राप्ती नदीको पूरै बहाव क्षेत्र समेट्न नसक्ने भन्दै थप ४४० मिटर पुल निर्माण गर्नुपर्ने बताएका छन्।
सिधनियाघाटमा यसअघि २०६२ सालमा ३५० मिटर लामो एक लेनको पक्की पुल निर्माण गरिएको थियो। अहिले सोही स्थानमा अर्को पुल निर्माण भइरहेको हो।
राप्तीसोनारी–६ का स्थानीय प्रदीपकुमार पौडेलले पुल निर्माणको सुरुमै लम्बाइ निर्धारणमा त्रुटि भएको बताए। उनका अनुसार डीपीआर तयार गर्दा नदीको वारपारको भूभाग अध्ययन गरेर १ हजार १४० मिटर पुल आवश्यक पर्ने भनिएको थियो।
‘डीपीआर तयार गर्दा स्थानीयसँग छलफल र सरसल्लाह गरिएको थिएन,’ उनले भने, ‘अहिले ७०० मिटरको मात्र पुल निर्माण भइरहेको छ। नदीको बहाव क्षेत्र हेर्दा पुल १ हजार १४० मिटरकै हुनुपर्छ।’
अर्का स्थानीय कबीर बुढाथोकीले राप्ती नदीको बहावका कारण बर्सेनि कटान र डुबानको समस्या हुने गरेको बताए।
उनका अनुसार नदी सिधनियाघाटसम्म पूर्वबाट आएर त्यहाँबाट मोडिँदै पुनः पूर्वतिर बग्ने गरेको छ। नदीको बहावलाई ध्यान नदिई पुलको लम्बाइ घटाउँदा आसपासका बस्ती र खेतीयोग्य जमिन जोखिममा पर्ने उनले बताए।
‘हरेक वर्ष नदीले स्थानीयको जमिन कटान र डुबान गर्ने गरेको छ,’ उनले भने, ‘पुलले नदीको पूरै बहाव क्षेत्र समेट्नुपर्छ।’
राप्तीसोनारी–६ की वडा सदस्य लक्ष्मी थारुले पुल निर्माणपछि बाँकी रहने ४४० मिटर क्षेत्रमा ड्याम वा रिभर ट्रेनिङ बनाउने योजना भए त्यसले स्थानीयको समस्या समाधान नगर्ने बताइन्।
उनका अनुसार उक्त क्षेत्रमा अहिले किसानले विभिन्न फलफूललगायतका खेती गर्दै आएका छन्। ‘त्यहाँ ड्याम बनाउँदा किसानको जमिन प्रभावित हुन्छ,’ उनले भनिन्, ‘नदीको बहावमा पनि असर पर्न सक्छ।’
राप्तीसोनारी–६ का वडाध्यक्ष लवराज खरेलले राप्ती नदीको बाढीका कारण विगतमा ठूलो क्षति भएको बताए। उनका अनुसार २०७० र २०७४ सालको बाढीमा यस क्षेत्रमा धनजनको क्षति भएको थियो।
‘पुलको पूरा भाग १ हजार १४० मिटर नै निर्माण गर्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘अहिले ७०० मिटरको पुल निर्माण भइरहेको छ। बाँकी ४४० मिटरमा रिभर ट्रेनिङ बनाउने भनिएको छ। यसले कटान र डुबानको समस्या समाधान गर्नुको सट्टा जोखिम झन् बढाउन सक्छ।’
डुडुवा–५ का वडाध्यक्ष झङ्कबहादुर थापाले पनि ७०० मिटरको मात्र पुल निर्माण गर्दा यसको उद्देश्य पूरा नहुने बताए। बाँकी क्षेत्रमा ड्याम निर्माण गर्दा भविष्यमा थप जोखिम निम्तिन सक्ने उनको भनाइ छ।
‘नदीको पूरै बहाव क्षेत्र समेट्ने गरी पुल निर्माण गर्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘बाँकी भागमा ड्याम बनाउँदा स्थानीयले अपेक्षित सुविधा पाउँदैनन्।’
हाल निर्माणाधीन पुल लुम्बिनी–रौताहा वन्दना भगवती जेभी कन्स्ट्रक्सन प्रालिले निर्माण गरिरहेको छ। भ्याटसहित १ अर्ब १९ करोड रुपैयाँमा २०७९ माघ ४ गते ठेक्का सम्झौता भएको हो।
निर्माण कम्पनीले २०८४ असार ४ गतेसम्म पुल निर्माण सम्पन्न गर्नुपर्ने कार्यालयले जनाएको छ।
Discussion about this post