बाँके वैशाख १३ गते ।
बाँकेमा व्यावसायिक रूपमा तरकारी उत्पादन गर्दै आएका किसानहरू विषादी प्रयोगबारे क्रमशः सचेत बन्दै गएका छन्। नेपालगञ्जस्थित रानी तलाउ तरकारी बजारमा बिक्रीका लागि ल्याइने हरियो तरकारीमा विगतमा देखिँदै आएको विषादी अवशेष यस वर्ष हालसम्म फेला नपरेको सम्बन्धित निकायले जनाएको छ।
कृषि उपज बजार सञ्चालक समितिकी अध्यक्ष मोतिसरा थापा क्षेत्रीका अनुसार नियमित नमूना परीक्षणका क्रममा विषादीको मात्रा भेटिएका तरकारी जफत गरी किसानलाई सचेत गराउने गरिएको छ। यसले किसानहरूलाई विषादी प्रयोगमा सावधानी अपनाउन प्रेरित गरेको उनले बताइन्।
भारतबाट आयात हुने तरकारी भन्सार बिन्दुमै खाद्य प्रविधि तथा गुण नियन्त्रण विभागद्वारा परीक्षण गरिन्छ भने रानी तलाउ तरकारी बजारमा पुनः नमूना परीक्षण गर्ने व्यवस्था छ। सार्वजनिक बिदा बाहेक प्रायः दैनिक रूपमा परीक्षण हुने गरेको अध्यक्ष थापा क्षेत्रीले जानकारी दिइन्।
बेमौसमी तरकारी उत्पादनका क्रममा किसानले कीरा नियन्त्रणका लागि विषादीको प्रयोग बढाउने गरेको पाइन्छ। पुस–माघमा उत्पादन हुने मौसमी सागसब्जीमा विषादीको मात्रा न्यून देखिए पनि बेमौसमी तरकारीमा अवशेषको सम्भावनालाई ध्यानमा राख्दै परीक्षणमा विशेष चासो दिइँदै आएको उनले बताइन्। हाल बजारमा जिल्लाकै किसानद्वारा उत्पादित तरकारीको आपूर्ति बढेको छ। भारतबाट आयात गर्दा लागत बढ्ने भएकाले स्थानीय उत्पादनले बजार पाएको जनाइएको छ।
केन्द्रीय कृषि प्रयोगशालाको नेपालगञ्जस्थित प्रतिनिधि नायब प्राविधिक सहायक गौरव चौधरीका अनुसार विषादी प्रयोग गरेको तरकारी तुरुन्तै टिपेर बजारमा ल्याउँदा अवशेषको मात्रा बढी देखिने गर्छ। परीक्षणका क्रममा ३५ प्रतिशतभन्दा कम निषेध प्रतिशत भएका वस्तुलाई ‘ग्रीन लेबल’ दिइन्छ, जुन उपभोगका लागि उपयुक्त मानिन्छ। ३५ देखि ४५ प्रतिशतसम्म भए ‘येलो लेबल’ दिइन्छ र केही दिन क्वारेन्टिनमा राखेर पुनः परीक्षण गरिन्छ। ४५ प्रतिशतभन्दा माथि भए ‘रेड लेबल’ दिइँदै उपभोग अयोग्य ठहर गरिन्छ।
प्रयोगशालाको तथ्याङ्कअनुसार विगतमा बाँकेको हिरमिनिया र बाबुगाउँ क्षेत्र तथा भारतबाट आयात गरिएका तरकारीमा उच्च मात्रामा विषादी अवशेष भेटिने गरेकोमा हाल सुधार आएको देखिएको छ। तरकारी तथा फलफूलमा ‘अर्गानोफस्फेट’ र ‘कार्बामेट’ समूहका विषादीहरूको परीक्षण गरिन्छ। नेपालगञ्जमा २०७९ मङ्सिरदेखि यस्ता वस्तुको विषादी नमूना परीक्षण सुरु गरिएको हो।













Discussion about this post