बाँके पुस १० गते ।
तपाईं–हामीलाई नेपालगन्जको जमुनाहा नाकाबाट मात्र तस्करी हुने गरेको हो कि भन्ने लाग्न सक्छ, तर वास्तविकता भने फरक देखिएको छ । पछिल्लो समय नेपाल–भारत सीमा क्षेत्रमा पर्ने बढैया, बेलभार र साईगाउँ क्षेत्रबाट व्यापक रुपमा तस्करी भइरहेको पाइएको छ ।
सहायक नाकाबाट तस्करी गर्दा सर्वसाधारणको ध्यान कम जाने र नाकामा खटिएका सुरक्षाकर्मीलाई मिलाएर सजिलै अवैध सामान भित्र्याउन सकिने भएकाले तस्करहरु ती क्षेत्रमा केन्द्रित हुन थालेका हुन् । हाल यी क्षेत्र तस्करीका मुख्य ट्रान्जिट प्वाइन्टका रुपमा विकसित हुँदै गएका छन् ।
साईगाउँ, बढैया र बेलभारमा खटिएका प्रहरीकै संरक्षणमा तस्करहरूले दिनदहाडै सामान ओसारपसार गर्ने गरेको प्रत्यक्षदर्शीहरु बताउँछन् । सीमावर्ती स्थानीयवासीका अनुसार सशस्त्र प्रहरी र नेपाल प्रहरीको मिलोमतोमा तस्करीका सामान भित्रिने गरेको छ । ‘सशस्त्र प्रहरी र नेपाल प्रहरीसँग सेटिङ नमिल्दासम्म तस्करी सम्भव नै छैन,’ साईगाउँका एक प्रत्यक्षदर्शीले बताए । पछिल्लो समय नेपालगन्ज बजारबाट धमाधम अबैध सामान बरामद भइरहनु सामान्य संयोग मात्र होइन । यो अवस्था नाकामै सुरक्षा संयन्त्र कमजोर बनाइँदा वा मिलेमतो (सेटिङ) हुँदा उत्पन्न हुने गम्भीर संकेत हो ।
एक स्थानीयले भने, ‘सीमा नाकामा कडा चेकजाँच हुने हो भने भारतबाट अवैध रुपमा भित्रिएका सामान नेपालगन्जमा कसरी बरामद हुन्छन् ?’ जिल्ला प्रहरी कार्यालय बाँकेका प्रहरी उपरीक्षक (एसपी) अंगुर जिसीले सीमा क्षेत्रमा अवैध ओसारपसार नियन्त्रण गर्न पटक–पटक मौखिक तथा लिखित निर्देशन दिएको बताइए पनि मैदानमा खटिएका सुरक्षाकर्मीले ती निर्देशनलाई खुलेआम लत्याउँदै आएको स्थानीयको आरोप छ । निर्देशनविपरीत चेकपोष्ट र प्रहरी चौकी नजिकैबाटै तस्करीका सामान पास हुने गरेको एक स्थानीयले बताए । स्थानीय स्रोतका अनुसार रात पर्नासाथ साईगाउँ क्षेत्रमा तस्करी सुरु हुने गरेको छ ।
कपडा, खाद्यान्न, कस्मेटिक, इलेक्ट्रोनिक्स, पार्टपुर्जा, सुर्तीजन्य पदार्थ लगायतका अवैध सामान सुरक्षाकर्मीको आँखै अगाडि सीमा पार गरिने गरेको स्थानीयहरूले बताएका छन् । ‘तस्कर र सुरक्षाकर्मीबीच समन्वय भएर नै अवैध सामान भित्रिने गरेको छ,’ नाम नछाप्ने सर्तमा एक स्थानीयले बताए ।
तस्करले अवैध रूपमा सामान भित्र्याउँदा वैध रुपमा व्यापार गर्दै आएका व्यवसायीहरू मारमा परेको गुनासो गरेका छन् । ‘हामी वैध रूपमा कर तिरेर व्यापार गर्छौँ, तर प्रहरीको सेटिङमा खुलेआम तस्करी हुँदा हाम्रो व्यवसाय धरासायी बन्दै गएको छ,’ एक स्थानीय व्यवसायीले भने, ‘इमान्दार व्यापारीलाई टिक्नै गाह्रो भएको छ ।’ अवैध सामान ओसारपसारबारे सूचना दिने स्थानीयमाथि नै निगरानी, धम्की र दबाब आउने गरेको गुनासो पनि गरिएको छ । ‘माथिल्लो तहबाट आएको कडाइ साँच्चिकै कार्यान्वयन भएको भए साईगाउँ क्षेत्र तस्करीको केन्द्र बन्ने थिएन,’ एक स्थानीयले बताए ।
सीमा क्षेत्रबाट भइरहेको तस्करीका कारण राज्यले करोडौँ रुपैयाँ राजस्व गुमाइरहेको छ भने नेपाली उद्योग–व्यवसाय पनि गम्भीर रूपमा प्रभावित बनेका छन् । साईगाउँ क्षेत्रबाट भइरहेको तस्करीबारे तत्काल अनुगमन गर्न स्थानीयले माग गरेका छन् । ‘मैदानमा खटिएका प्रहरी कर्मचारीको भूमिका र सम्पत्तिको समेत अनुसन्धान हुन जरुरी छ,’ स्थानीयको भनाइ छ ।
समयमै कडा कदम चाल्न नसकिए साईगाउँ क्षेत्र तस्करीको स्थायी हब बन्ने खतरा बढ्दै गएको स्थानीयले चेतावनी दिएका छन् । यसले प्रहरी संगठनकै साखमा गम्भीर धक्का पुग्ने उनीहरूको भनाइ छ । ‘तस्करी रोक्न नसक्ने र तस्करलाई संरक्षण दिने प्रहरी कर्मचारीमाथि कारबाही नगर्ने हो भने नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीप्रतिको जनविश्वास झन् खस्किनेछ,’ एक स्थानीयले चेतावनी दिए ।
Discussion about this post